Klachten bij kankerbehandelingen

Van hevige vermoeidheid tot lymfoedeem: bij kanker komen vaak een hoop vervelende klachten om de hoek kijken. Hier leggen we u uit welke klachten bij veelvoorkomende behandelingen horen, en hoe een oncologiefysiotherapeut hierbij kan helpen. 

Chemotherapie 

Chemotherapie wordt ingezet om tumoren te verkleinen, of om de kans dat een tumor terugkeert na een operatie te beperken. Chemotherapie brengt echter ook een hoop ellende met zich mee, bijvoorbeeld braken, misselijkheid, kortademigheid, duizeligheid, spierpijn, zenuwklachten, angst en depressie, vervroegde menopauze, gewichtstoename of hartfalen.

De behandeling: 

Gepersonaliseerde beweegprogramma’s kunnen patiënten helpen hun conditie te behouden en vermoeidheid te verminderen. Ook gewichtstoename tot een minimum beperken en spierklachten behandelen behoren tot de mogelijkheden. Heeft u last van kortademigheid en angst? Dan zijn ademhalingsoefeningen een uitkomst. 

Radiotherapie 

Radiotherapie, oftewel bestraling, bestrijdt kwaadaardige tumoren in het lichaam met ioniserende straling. Op de korte termijn hebben patiënten die bestraling ondergaan vaak last van vermoeidheid, geïrriteerde huid of lymfoedeem. Op de lange termijn kunnen fibrose, stijfheid, osteoporose, necrose (afstervende cellen), en hart en longproblemen ontstaan.

De behandeling:

Voldoende beweging heeft een zeer positief effect op meeste lichamelijke effecten van bestraling. Vooral het behouden van de beweeglijkheid is bij radiotherapie erg belangrijk, omdat stijfheid vaak voorkomt. Door onder begeleiding te bewegen, kunnen patiënten hun conditie verbeteren, hun belastbaarheid vergroten en vermoeidheid te lijf gaan. 

Operatie

In sommige gevallen kiest een arts ervoor om een tumor door middel van een operatie te verwijderen. Zo’n operatie kan een enorme aanslag op het lichaam zijn, vooral bij amputaties of bij grotere operaties aan de borstkas of buik. Een slechte conditie vergroot het risico van zulke operaties. Na een operatie hebben patiënten vaak last van littekenweefsel of stijfheid. 

De behandeling:

Voorafgaand aan een operatie kan een oncologiefysiotherapeut helpen door de conditie te verbeteren. Dit vergoot de kans op een voorspoedig herstel. Oncologiefysiotherapeuten zijn onder andere gespecialiseerd in beweegzorg voor mensen met littekenweefsel of stijfheid na een operatie. Daarnaast hebben ze veel ervaring met het helpen van mensen die opnieuw leren bewegen of functioneren na een amputatie. 

Hormoontherapie

Hormoontherapie zou eigenlijk ‘antihormonale therapie’ moeten heten. Patiënten krijgen namelijk een behandeling die de werking van geslachtshormonen remt of blokkeert. Hormoontherapie wordt vooral toegepast bij borstkanker, baarmoederhalskanker en prostaatkanker. Vaak worden hormoonbehandelingen samen met een andere behandeling ingezet, zoals een operatie.

Vrouwen die een hormoonbehandeling ondergaan, krijgen vaak last van overgangsklachten, zoals botontkalking, stijve gewrichten, onvruchtbaarheid en gewichtstoename. Ook mannen kunnen last krijgen van gewichtstoename, stijve gewrichten en botontkalking. Omdat hormonen zo’n grote rol spelen in ons lichaam, komen daarnaast psychische klachten veel voor. Denk daarbij aan neerslachtigheid of stemmingswisselingen.

De behandeling

Om klachten als botontkalking, gewichtstoename en gewrichtsklachten te verminderen, is voldoende bewegen ontzettend belangrijk. Omdat hormoontherapie vaak samen met een andere behandelingen wordt gegeven, is het goed om naar een fysiotherapeut te gaan die kennis heeft van het totale behandeltraject. Een oncologiefysiotherapeut is ook gespecialiseerd in de psychische klachten die bij kanker komen kijken, ook als ze hormonaal van aard zijn.

Voor verwijzers

Wilt u weten wanneer u een patiënt kunt doorverwijzen naar een oncologiefysiotherapeut? Vraag dan na bij een van onze fysiotherapeuten